Eski Binalarda Elektrik Tesisatı: 5 Risk İşareti ve Çözümleri
Sık atan sigortalar ve ısınan prizler sadece can sıkıcı değil, ciddi bir güvenlik uyarısıdır. Eski tesisatlarda dikkat etmeniz gereken beş işaret.
Kısaca
- Sık atan sigorta, hattın taşıyabileceğinden fazla yük çekildiğini gösterir.
- Isınan, renk değiştiren ya da yanık kokan prizler acil kontrol gerektirir.
- Konutlarda 30 mA kaçak akım koruma rölesi can güvenliği için gereklidir.
- Topraklaması olmayan tesisatta cihaz gövdelerinde tehlikeli gerilim oluşabilir.
Yirmi-otuz yıl önce bir daire için tasarlanan elektrik tesisatı; bir buzdolabı, bir çamaşır makinesi ve birkaç lambayı besleyecek şekilde düşünülmüştü. Bugün aynı hatlara klimalar, ankastre fırın, bulaşık makinesi, elektrikli ısıtıcılar ve onlarca şarj cihazı bağlanıyor. Tesisat bu yükü bir süre taşıyabilir ama bazı işaretler sınırın aşıldığını gösterir.
1. Sigortalar sık sık atıyor
Sigorta, hattı aşırı yükten korumak için atar; yani görevini yapıyordur. Ancak sık tekrarlıyorsa ya o hatta fazla cihaz bağlıdır ya da hatta bir arıza vardır. Çözüm daha büyük amperli sigorta takmak değildir; bu, kabloyu korumasız bırakır. Doğru çözüm, ağır yük çeken cihazlar için ayrı hatlar çekmektir.
2. Prizlerde ısınma, renk değişimi ya da koku
Elinizle dokunduğunuzda ılık hissedilen, kenarlarında kararma olan ya da plastik yanığı kokan prizler gevşek bağlantı ya da aşırı yük işaretidir. Bu prizleri kullanmayı bırakın ve en kısa sürede kontrol ettirin.
3. Kaçak akım rölesi yok
Panonuzda “test” butonu olan bir kaçak akım koruma rölesi göremiyorsanız, tesisatınız insanları elektrik çarpmasına karşı korumuyor olabilir. Konutlarda 30 mA kaçak akım rölesi, özellikle banyo ve mutfak gibi ıslak hacimlerde hayati önem taşır. Mevcut rölenizi ayda bir “test” butonuna basarak kontrol edebilirsiniz.
4. Topraklama şüpheli
Eski binalarda prizlerin bir kısmında topraklama ucu bulunmaz ya da topraklama hattı bağlı değildir. Bu durumda çamaşır makinesi, fırın gibi metal gövdeli cihazlarda arıza olduğunda gövdede tehlikeli gerilim oluşabilir. Topraklama direnci ölçümle kontrol edilmelidir.
5. Uzatma kablosu ve çoklu prize mahkûmiyet
Her odada uzatma kablosu ve çoklu priz kullanmak zorunda kalıyorsanız tesisatınız ihtiyacınızı karşılamıyor demektir. Uzatmalar hem takılma riski oluşturur hem de üzerlerinden kapasitelerinin üzerinde yük çekildiğinde ısınır.
Tesisat yenilemede neler yapılır?
- Devrelerin odalara ve yük tiplerine göre yeniden planlanması
- Uygun kesitte yeni kabloların çekilmesi
- Otomatik sigortalı, kaçak akım korumalı yeni pano
- Topraklama hattının kontrolü ve gerekirse yenilenmesi
- İş bitiminde ölçüm ve testler
Mevcut borular uygunsa kablolar kırım yapılmadan yenilenebilir. Komple tadilat planlıyorsanız elektrik yenilemeyi bu sürece dahil etmek, hem maliyet hem de toz-kırım açısından en mantıklı zamandır.
